Fazla Mesai Hesaplama

Fazla çalışma hangi anda başlar?

Haftalık toplam 45 saati geçtiğinde, denkleştirme uygulanmıyorsa aşan bölüm yüzde 50 artırımlı ödenir. İş sözleşmesinde normal süre 40 saat yazıyorsa 40 ile 45 saat arasındaki çalışma farklıdır: bunun adı fazla sürelerle çalışmadır ve artış yüzde 25'tir. Mesai ücreti hesaplama sırasında önce sözleşmedeki haftalık süreyi, sonra fiilen çalışılan toplamı ayırmak bu yüzden gerekir.

Fazla mesai hesaplama formülü 45 saatlik standart düzen için kısa görünür:

Saatlik brüt ücret = aylık brüt ücret ÷ 225
Fazla çalışma ödemesi = saatlik brüt ücret × 1,5 × ek saat

225 sayısı, 30 günlük ay ile 7,5 saatlik günlük karşılığın çarpımından gelir. Sözleşme 45 saatin altındaysa araç saat ücretini 26 çalışma günü ile dört ücretli hafta tatilini dikkate alan yaklaşık aylık bölen üzerinden kurar. İş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesi daha yüksek bir oran belirleyebilir; düşük bir oran belirleyemez.

Aylık ve haftalık süreyi karıştırmayın

Ayda 10 saat yazmak, haftada 10 saat yazmakla aynı değildir. Aylık seçimde girilen 10 saat doğrudan o ayın süresidir ve yıllık projeksiyon 120 saat olur. Haftalık seçimde 10 saat, bir ay için 52 ÷ 12 oranıyla yaklaşık 43,33 saate çevrilir. Mesai saati hesaplama kaydınız haftadan haftaya değişiyorsa haftalık seçimi kullanmak, yüzde 25 ve yüzde 50 bölünmesini daha doğru gösterir. Aylık mod, saatlerin haftalara dengeli dağıldığını varsayar.

Yüzde 25, yüzde 50 ve genel tatil aynı hesap değildir

Üç ödeme biçimini tek bir “iki kat” kuralına sıkıştırmak bordroyu yanlış büyütür. Aracın gösterdiği tutar, mevcut aylık veya haftalık ücretin üzerine eklenecek brüt karşılıktır.

Resmi tatil mesai ücretleri

Ulusal bayram ve genel tatil gününde çalışmayan aylık ücretli kişi o günün ücretini zaten alır. Çalışırsa maaşına ayrıca bir günlük ücret eklenir; tam günün toplam hakkı iki günlük ücrete ulaşır. Araç bu nedenle tatil seçeneğinde iki katı yeniden maaşa eklemez, yalnız ek ödemeyi gösterir. Saatlik gösterimde 7,5 saat bir günlük ücrete karşılık gelir. Yarım gün tatiller, vardiya düzeni ve sözleşmeyle yükseltilmiş oranlar bordroda ayrıca kontrol edilmelidir.

Pazar günü için önce takvime değil vardiyaya bakın

Pazar mesai hesaplama yapılırken günün adından önce o günün sizin hafta tatiliniz olup olmadığı belirlenir. Hafta tatili pazar olmak zorunda değildir. Pazar normal iş gününüzse ve başka bir gün kesintisiz en az 24 saat dinleniyorsanız yalnız haftalık toplamın 45 saati geçip geçmediğine bakılır. Gerçek hafta tatilinde çalışıp başka gün dinlenme kullanmamak ise ücret hesabının yanında dinlenme hakkı ihlalini de doğurabilir. Sabit bir “pazar iki kattır” sonucu her vardiyaya uymaz; araçtaki tatil seçeneği yalnız ulusal bayram ve genel tatil içindir.

Asgari ücret mesai hesaplama örneği

2026 brüt asgari ücreti 33.030,00 ₺'dir. Haftalık 45 saatlik düzende saatlik brüt karşılık 146,80 ₺, yüzde 50 artırımlı bir saat ise 220,20 ₺ eder. Ay içinde 10 saat fazla çalışma yapıldığında brüt ek ödeme yaklaşık 2.202 ₺ çıkar. Aynı ücretle tam günlük genel tatil çalışmasında maaşa eklenecek bir günlük brüt tutar 1.101,00 ₺'dir.

Asgari ücretli mesai hesaplama sonucu brüttür; buradaki asgari ücret mesai ücreti SGK ve gelir vergisi kesintilerinden önceki ek ödemedir. Vergi oranı yıl içindeki kümülatif matraha göre değişebilir. Bu yüzden iki çalışanın aynı brüt ek ödeme için eline geçen tutar, vergi dilimi veya SGK tavanı nedeniyle aynı olmayabilir.

Net maaştan mesai hesaplama neden yaklaşık kalır?

Bordrodaki brüt ücreti biliyorsanız Brüt Maaş sekmesini kullanın. Net tutar tek başına brütü kesin biçimde göstermez; vergi dilimi, engellilik indirimi, prim istisnaları ve başka ödemeler sonucu değiştirir. Net Maaş sekmesi 2026 Ocak ayı tarifesi ve asgari ücret istisnasıyla yaklaşık bir brüt üretir. Fazla mesai ücreti hesaplama için resmî bordro brütü her zaman daha sağlam başlangıçtır. Kesintileri ayrı görmek için net maaş hesaplama sayfasındaki bordro dökümünü kullanabilirsiniz.

Bordroyla karşılaştırmadan önce dört kontrol

Yıllık 270 saat sınırı, yalnız yüzde 50 artırımlı fazla çalışmanın takvim yılı toplamına ilişkindir. Araç birikmiş saatlerinizi bilmez; haftalık girişi 52, aylık girişi 12 ile çarpar ve tempo sürerse oluşacak tahmini gösterir. Yüzde 25 artırımlı bölüm ile genel tatil saatleri bu uyarıya eklenmez.

• Ara dinlenmesini çalışma süresinden çıkarın. Toplu listede başlangıç ve bitiş arasına yemek molası giriyorsa süreyi ayrı kayıtlarla bölün.
• Normal ek çalışmada günlük kesrin yarım saate kadar olan bölümü yarım saat, yarım saati aşan bölümü bir saat sayılır. Toplu liste bu yuvarlamayı her kayıt için uygular.
• Fazla çalışma karşılığında serbest zamanı işçi seçer. Yüzde 25'lik bölümde saat başına 1 saat 15 dakika, yüzde 50'lik bölümde 1 saat 30 dakika hesaplanır ve altı ay içinde kullandırılır.
• Gece çalışması, sağlık nedeniyle kısa süreli işler, yer altı işleri ve kısmi süreli sözleşmeler için genel formülün dışında yasak veya özel kurallar bulunabilir.

Toplu Mesai Listesi, haftalık normal sürenin 45 saat olduğu varsayımıyla gün ve saat aralıklarını haftalara ayırır. Aynı tarih ile aynı saat aralığı iki kez yazılırsa yalnız bir kayıt sayılır; gece yarısını geçen vardiya ertesi güne taşınır, fakat tek kayıt 11 saati aşamaz. Çıktıyı puantaj, vardiya çizelgesi ve bordroyla karşılaştırın. Fazla mesai nasıl hesaplanır sorusunun hukuki cevabı yalnız sayıya değil, denkleştirme düzenine ve hangi saatlerin işverenin bilgisiyle çalışıldığına da bağlıdır.